
बार्सिलोना-बेटिस सामन्यातील रद्द झालेल्या गोलामुळे पंचांच्या निर्णयावर पुन्हा चर्चा; चेंडूवरील हँडबॉलच्या नियमामुळे फुटबॉलविश्वात नवा वाद
स्पेन : बार्सिलोना आणि रियल बेटिस यांच्यातील सामन्यात पंचांनी रद्द केलेल्या गोलामुळे फुटबॉलविश्वात पुन्हा एकदा VAR तंत्रज्ञान आणि हँडबॉलच्या नियमांवर चर्चा सुरू झाली आहे. रियल बेटिसचा खेळाडू जिओव्हानी लो सेल्सो याने केलेला गोल पंचांनी व्हिडिओ असिस्टंट रेफरी (VAR) प्रक्रियेनंतर रद्द केला. या निर्णयाची तुलना सुमारे १०० दिवसांपूर्वी झालेल्या अर्जेंटिना आणि इजिप्त यांच्यातील सामन्यातील वादग्रस्त निर्णयाशी करण्यात येत आहे.
नेमकं काय घडलं बार्सिलोना-बेटिस सामन्यात?
१७ ऑक्टोबर २०२६ रोजी प्रसिद्ध झालेल्या OneFootball च्या वृत्तानुसार, बार्सिलोना आणि रियल बेटिस यांच्यातील ला लिगा सामन्यात पहिल्या हाफच्या ४३व्या मिनिटाला ही घटना घडली.
रियल बेटिसचा मिडफिल्डर जिओव्हानी लो सेल्सो याने पेनल्टी क्षेत्राबाहेरून जोरदार फटका मारत गोल केला. मात्र, पंच रिकार्डो दे बुर्गोस यांनी VAR मॉनिटरवर घटना तपासल्यानंतर हा गोल रद्द केला. आक्रमणाच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात चेंडू हाताला लागल्याचे कारण यासाठी देण्यात आले.
या निर्णयामुळे बेटिसचे खेळाडू नाराज झाले. संघाचे प्रशिक्षक मॅन्युएल पेलेग्रिनी यांनीही पंचांच्या निर्णयाबद्दल तीव्र नाराजी व्यक्त केली. संबंधित हँडबॉलची घटना गोल होण्याच्या बराच आधी घडली होती, असा बेटिसच्या बाजूचा आक्षेप होता.
अर्जेंटिना-इजिप्त सामन्यातही असाच वाद
या निर्णयाची आठवण २०२६ च्या फिफा विश्वचषकातील अर्जेंटिना आणि इजिप्त यांच्यातील सामन्यामुळे झाली. उपलब्ध वृत्तानुसार, ७ जुलै रोजी झालेल्या या बाद फेरीतील सामन्यात अर्जेंटिनाने इजिप्तचा ३-२ असा पराभव केला होता.
त्या सामन्यात इजिप्तच्या मुस्तफा झिको याने मोहम्मद सलाहच्या पासवर गोल केला होता. मात्र, फ्रान्सचे पंच फ्राँस्वा लेटेक्सिए यांनी VAR तपासणीनंतर आक्रमणाच्या सुरुवातीला मारवान अत्तियावर झालेल्या फाउलमुळे गोल रद्द केला.
या निर्णयामुळे इजिप्तच्या चाहत्यांमध्ये नाराजी निर्माण झाली होती. बेटिसच्या सामन्यातील निर्णयामुळे हाच प्रश्न पुन्हा उपस्थित झाला आहे: आक्रमणाच्या सुरुवातीला झालेली चूक गोल होण्याच्या आधी किती वेळ मागे जाऊन तपासली जाऊ शकते?
VAR नियम काय सांगतात?
फुटबॉलमध्ये VAR चा वापर गोल, पेनल्टी, थेट रेड कार्ड आणि चुकीची ओळख अशा ठरावीक महत्त्वाच्या घटनांसाठी केला जातो. गोलच्या आधीच्या आक्रमणात नियमभंग झाला आहे का, हेही परिस्थितीनुसार तपासले जाऊ शकते.
या प्रकरणातील मुख्य मुद्दा म्हणजे आक्रमणाची एकच सलग फेज सुरू होती की त्यादरम्यान चेंडूवरील ताबा बदलला होता. आक्रमणाची सलग फेज कायम असेल आणि गोल होण्यापूर्वी नियमभंग झाल्याचे आढळले, तर गोल रद्द होऊ शकतो.
मात्र, प्रत्येक जुन्या घटनेची अमर्यादपणे तपासणी करता येते असे नाही. निर्णय हा संबंधित नियम, चेंडूवरील ताबा आणि खेळातील घटनांच्या क्रमावर अवलंबून असतो.
फुटबॉलमध्ये पुन्हा चर्चेत VAR तंत्रज्ञान
VAR मुळे पंचांना महत्त्वाच्या निर्णयांमध्ये मदत मिळते; परंतु त्याच्या वापरामुळे सामन्याचा वेग, चाहत्यांच्या भावना आणि नियमांचा अर्थ लावण्याबाबत वादही निर्माण होतात.
बार्सिलोना-बेटिस सामन्यातील निर्णय आणि अर्जेंटिना-इजिप्त सामन्यातील घटना यांमुळे आक्रमणाच्या सुरुवातीला झालेल्या नियमभंगाचा गोलवर किती परिणाम होऊ शकतो, हा मुद्दा पुन्हा चर्चेत आला आहे.
स्रोत: OneFootball, १७ ऑक्टोबर २०२६; मूळ वृत्ताचा संदर्भ Goal.com.
टीप: हा लेख उपलब्ध वृत्ताच्या आधारे नव्याने लिहिला आहे. संबंधित सामन्यांचे तपशील आणि पंचांच्या निर्णयाचा अंतिम नियमाधारित संदर्भ प्रकाशित करण्यापूर्वी अधिकृत सामनावृत्त किंवा IFAB चे नियम तपासावेत.