महाराष्ट्रातील दुष्काळग्रस्त तालुक्यांतील विद्यार्थ्यांसाठी दिलासादायक बातमी आहे. उच्च व तंत्र शिक्षण विभागाने परीक्षा शुल्कमाफीचा निर्णय घेतला असून, आतापर्यंत २ लाख ४० हजार ३६५ विद्यार्थ्यांनी एकही रुपया परीक्षा शुल्क न भरता ‘झिरो चलन’ सुविधेद्वारे परीक्षा अर्ज दाखल केले आहेत. उच्च व तंत्र शिक्षण मंत्री चंद्रकांतदादा पाटील यांनी ही माहिती दिली.
परीक्षा शुल्कमाफीचा विद्यार्थ्यांना मोठा दिलासा
महाराष्ट्रातील दुष्काळग्रस्त तालुक्यांमध्ये अनेक विद्यार्थ्यांना आर्थिक अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. दुष्काळामुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीचा विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर परिणाम होऊ नये, तसेच आर्थिक अडचणींमुळे कोणत्याही विद्यार्थ्याचे शैक्षणिक नुकसान होऊ नये, या उद्देशाने शासनाने परीक्षा शुल्कमाफीचा निर्णय घेतला आहे.
या निर्णयामुळे पात्र विद्यार्थ्यांना परीक्षा अर्ज भरताना शुल्क भरण्याची आवश्यकता नसून, ‘झिरो चलन’ सुविधेच्या माध्यमातून परीक्षा अर्ज दाखल करता येत आहेत.
आतापर्यंत २ लाख ४० हजार ३६५ विद्यार्थ्यांना लाभ
उच्च व तंत्र शिक्षण विभागाने दिलेल्या माहितीनुसार, आतापर्यंत तब्बल २,४०,३६५ विद्यार्थ्यांनी परीक्षा शुल्काचा एकही रुपया न भरता परीक्षा अर्ज दाखल केले आहेत.
या सुविधेचा लाभ पात्र विद्यार्थ्यांपर्यंत पोहोचावा, यासाठी उच्च व तंत्र शिक्षण संचालनालय, विविध विद्यापीठे आणि परीक्षा विभागांच्या स्तरावर आवश्यक यंत्रणा कार्यरत करण्यात आली आहे.
या संपूर्ण प्रक्रियेचा विभागाकडून सातत्याने आढावा घेतला जात आहे. पात्र विद्यार्थ्यांना परीक्षा शुल्कमाफीचा लाभ मिळण्यात अडचणी येऊ नयेत, यासाठी संबंधित यंत्रणांना आवश्यक कार्यवाही करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.
परीक्षा शुल्कमाफीचा लाभ मिळत नसेल तर काय करावे?
दुष्काळग्रस्त तालुक्यातील पात्र विद्यार्थ्यांना परीक्षा शुल्कमाफीसंदर्भात काही अडचण असल्यास संबंधित विद्यापीठाच्या परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाशी किंवा विद्यार्थी विकास विभागाशी संपर्क साधता येईल.
तसेच संबंधित विद्यापीठाच्या जनसंपर्क अधिकाऱ्यांकडूनही आवश्यक मार्गदर्शन घेता येईल.
महत्त्वाचे: शुल्कमाफीसाठी पात्रता, संबंधित तालुक्याचा समावेश आणि आवश्यक कागदपत्रांची माहिती आपल्या विद्यापीठाकडून निश्चित करून घ्यावी.
विद्यापीठनिहाय संपर्क क्रमांक
परीक्षा शुल्कमाफीसंदर्भात अडचण असल्यास खालील अधिकाऱ्यांशी संपर्क साधता येईल. हे संपर्क क्रमांक उपलब्ध करून दिलेल्या माहितीनुसार दिले आहेत. संपर्क करण्यापूर्वी त्यांची अद्ययावतता संबंधित विद्यापीठाकडून तपासून घ्यावी.
१. मुंबई विद्यापीठ, मुंबई
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाच्या संचालक डॉ. पूजा रौंदळे: ९३२२०२०५८९
- जनसंपर्क अधिकारी लीलाधर बनसोड: ९८३३९६९९७७
२. सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठ, पुणे
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. राजेंद्र तलवारे: ९८९०६४२४३१
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. सविता कुलकर्णी: ७७२००३६७७४
- अजय ठुबे: ७५८८१६९१३४
३. शिवाजी विद्यापीठ, कोल्हापूर
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. अजितसिंग एन. जाधव: ९५४५५९५९९९
- विद्यार्थी विकास संचालक अलोक जत्राटकर: ८६९८९२८०८०
४. पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर सोलापूर विद्यापीठ, सोलापूर
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. अंधारे: ९९७५०५५१५५
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. काळवणे: ७०२०६३४५०२
५. स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ, नांदेड
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. हुशारसिंग साबळे: ९९२३४०९४९१
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. चिखलीकर: ८३९०६६६७७७
६. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, छत्रपती संभाजीनगर
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. बाबासाहेब डोळे: ८२३७००६५७२
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. कैलास अंभोरे: ९४२३७०५०८१
७. कवयित्री बहिणाबाई चौधरी उत्तर महाराष्ट्र विद्यापीठ, जळगाव
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. योगेश पाटील: ९४२३१८५०७३
- विद्यार्थी विकास संचालक महाले: ९८२३१९२८३१
८. संत गाडगे बाबा अमरावती विद्यापीठ, अमरावती
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. नितीन कोळी: ९८५००४२३५७
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. राजीव बोरकर: ८८५५०८३९६४
९. राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज नागपूर विद्यापीठ, नागपूर
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. अनुप पळसोकर: ८३७८९७४२४०
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. विजय तांगडे: ९५४५११२५५५
१०. गोंडवाना विद्यापीठ, गडचिरोली
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. नवीन मंगुळे: ९५११९१०५७५
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. प्रिया गेडाम: ९०४९४७४११९
११. एस.एन.डी.टी. महिला विद्यापीठ, मुंबई
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक संजय नेरकर: ९९२२४४४४६७
- विद्यार्थी विकास संचालक डॉ. अंकुश चव्हाण: ९६८९६७२५०९
१२. यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठ, नाशिक
- परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाचे संचालक डॉ. भटूप्रसाद पाटील: ७७९८९२५४८५
- विद्यार्थी विकास संचालक महेंद्र बनसोडे: ९७६६०५९०७६
विद्यार्थ्यांनी काय लक्षात ठेवावे?
- आपल्या तालुक्याचा दुष्काळग्रस्त तालुक्यांच्या पात्र यादीत समावेश आहे का, याची खात्री करा.
- संबंधित विद्यापीठाच्या परीक्षा विभागाकडून परीक्षा शुल्कमाफीची पात्रता तपासा.
- परीक्षा अर्ज भरताना ‘झिरो चलन’ सुविधा उपलब्ध आहे का, याची माहिती घ्या.
- शुल्कमाफी लागू होत नसल्यास संबंधित विद्यापीठाच्या परीक्षा व मूल्यमापन मंडळाशी संपर्क साधा.
- परीक्षा अर्जाची अंतिम तारीख आणि विद्यापीठाच्या अधिकृत सूचना वेळेत तपासा.
निष्कर्ष
दुष्काळग्रस्त तालुक्यांतील विद्यार्थ्यांना आर्थिक अडचणींमुळे शिक्षणापासून दूर राहावे लागू नये, यासाठी परीक्षा शुल्कमाफीचा निर्णय महत्त्वाचा ठरत आहे. आतापर्यंत २ लाख ४० हजार ३६५ विद्यार्थ्यांनी ‘झिरो चलन’ सुविधेचा लाभ घेतल्याची माहिती समोर आली आहे. पात्र विद्यार्थ्यांनी या सुविधेचा लाभ घेण्यासाठी आपल्या विद्यापीठाशी संपर्क साधावा.
अस्वीकरण: या बातमीतील आकडेवारी, अधिकाऱ्यांची नावे आणि संपर्क क्रमांक उपलब्ध करून दिलेल्या माहितीनुसार समाविष्ट केले आहेत. विद्यार्थ्यांनी अंतिम निर्णय, पात्रता आणि संपर्क तपशील संबंधित विद्यापीठाच्या अधिकृत सूचनेतून पडताळावेत.
वृत्तस्रोत: उच्च व तंत्र शिक्षण विभागाकडून दिलेली माहिती.